Presentan unha guía didáctica sobre o Monte Veciñal en Man Común

  • A Organización Galega de Comunidades de Montes (ORGACCMM) presenta unha guía didáctica titulada “As Terras Comunitarias de Galiza: o Monte Veciñal en Man Común” co fin de amosar o funcionamento das comunidades de montes á mocidade en idade escolar.
  • A guía foi elaborada polo Instituto Galego das Terras Comunitarias (INGATECO) por encargo da ORGACCMM e se distribuirá polos colexios e institutos galegos como libro guía para o profesorado e alumnado.
      DESCARGAR GUÍA DIDÁCTICA     

A guía didáctica titulada “As Terras Comunitarias de Galiza: o Monte Veciñal en Man Común” presentada pola ORGACCMM ten como obxectivo principal que o alumnado de ESO e Bacharelato coñezan, comprendan e avalíen a importancia da propiedade colectiva que representan os Montes Veciñais en Man Común.

Mediante esta guía elaborada polo Instituto Galego das Terras Comunitarias se pretende recoñecer os valores que representan e dar a coñecer o traballo e a xestión comunitaria da terra baseada no funcionamento democrático e asembleario das comunidades de montes. 

A ORGACCMM pretende que, a través deste texto educativo, a sociedade galega teña constancia da importancia das terras comunitarias na historia de Galiza. A súa condición de propiedade comunal e a súa xestión asamblearia converte os montes veciñais nun referente para construir unha sociedade máis solidaria e cooperativa.

DESCARGAR LIBRO  ACTIVIDADES

O futuro dunha sociedade xusta debería de construírse entre outras cuestións importantes, fomentando nas persoas valores como a solidariedade, actitudes cooperativas, compartir espazos en común, aproveitando que aínda temos na memoria, no legado e na actualidade, formas de traballo colectivo que se manteñen dende o pasado e que non deberíamos esquecer, adaptando as formas as necesidades do presente e futuro, sendo en moitos casos unha sinal de identidade, polo que deberíamos respectalo como parte do noso patrimonio social e cultural.

O Monte Veciñal en Man Común é un referente do traballo comunitario, da nosa historia pasada, que se mantén vivo, formando parte do presente da sociedade galega, certo é, que moi pouco ou nada difundido, polo que sería importante comprometer o seu coñecemento e defensa, para que as actuais e novas xeracións asuman unha herdanza que foi transmitida de nais e pais a fillos e fillas o longo dos séculos, moi ligada a sociedade rural pero que tivo, ten e terá, unha grande incidencia na poboación urbana e na súa calidade de vida.

O Monte Veciñal en Man Común-MVMC, é un sinal de identidade que temos os galegos e as galegas. Nin é unha titularidade pública, nin é privada, é de natureza veciñal, colectiva, comunitaria. É da veciñanza dun lugar, aldea ou parroquia a que acada colectivamente decisións nas asembleas das Comunidades de Montes. Xa que logo, estes grupos son fonte de debate, participación,solidariedade e cooperación.

Os MVMC no territorio galego cumpren tres funcións moi importantes: económica, medioambiental e social. Son espazos abertos, por isto, das dúas últimas funcións, beneficiase a sociedade no seu conxunto. Ademais, teñen características de bens comúns, de bens sociais.

Son unha realidade viva no territorio galego,mais a pesar diso, son os grandes descoñecidos da sociedade, estando ausentes do currículo escolar galego, en calquera nivel, sendo isto unha enorme eiva e unha débeda pendente. E claro, o que se descoñece non se pode apreciar e valorar, polo tanto, moito menos defender. A Organización Galega de Comunidades de Montes e o Instituto Galego das Terras Comunitarias queren contribuír con esta Guía Didáctica a corrixir este descoñecemento.

 ILP: LEI DE MONTES VECIÑAIS EN MAN COMÚN

                                EXPOSICIÓN DE MOTIVOS

                                                            I

Os montes veciñais en man común ocupan no territorio galego ¼ da súa superficie.Conforman unha titularidade singular de Galiza dado o seu carácter de titularidade  xermánica.Están xestionados pola veciñanza comuneira entendida como grupo social  e non como ente administrativo .Esta singularidade debería ser reforzada co fin de que ,sen perder as súas características ,poída desenvolverse no marco xurídico actual .

A posta en valor dos montes veciñais en man común debe levarse adiante de xeito multifuncional e sustentabel .Entendese por sustentabilidade a acción de acadar unha prosperidade económica sostida no tempo ,protexendo os sistemas naturais e prevendo unha calidade de vida  para as persoas .A finalidade da sustentabilidade e que exista un desenvolvemento económico e social respetuoso co medio ambiente xa que logo ,conxuga accións económicas ,sociais ,medioambientais e políticas .Ou dito de outro xeito ,conxuga territorio,persoas e gobernanza.A veciñanza comuneira e a clave do funcionamento das comunidades de montes .

Organismos internacionais como a ONU  ou a FAO ,e mesmo a Unión Europea recomendan que o futuro dos montes  pasa por avanzar cara a unha tenencia mais xusta de estes territorios evitando a acaparación dos mesmos e dar protagonismo os titulares dos montes dende os principios da autoorganización .O funcionamento das comunidades de montes encaixan nestas recomendacións ,sen desbotar que se debe camiñar na millora do seu funcionamento asembleario.

Os montes vecíñais en man común ,maila a sua titularidade da veciñanza comuneira ,son e deben seguir sendo espazos abertos .As suas función sociais ,medioambientais e culturais benefician a sociedade no seu conxunto .As comunidades de montes deben recibir compensacións por estes servizos e os montes veciñais en man común deben ser considerados en si mesmo como unha figura de protección medioambiental e cultural .

 

II

O que esta Iniciativa Lexislativa Popular pretende  e:

1-Reforzar o carácter xermánico da titularidade veciñal e millorar a funcionamento asembleario e democrático das comunidades de  montes .

2-Recoñocer aos montes veciñais en mán común como unha figura de protección medioambiental e cultural en si mesmo.

3-Considerar como aproveitamentos e usos actuais do monte veciñal,todos os que nos mesmos se dan

4-Acadar un monte veciñal multifuncional e sustentebal ao servizo da veciñanza comuneira e da sociedade no seu conxunto .

 

TITULO  PRELIMINAR

                                                   DISPOSICIONS XERAIS

Artigo 1-Definición.

Son montes veciñais en man común as terras ubicadas en Galiza que ,independentemento da sua orixe ,posibilidades productivas,aproveitamento actual e vocación agraria ,perteñezan e sexan xeridos polas agrupacions veciñais na sua calidade de grupos sociais  e que se veñan aproveitando consuetudinariamente en réxime de comunidade sen asiñación de cuotas polos membros das mesmas na sua condición de veciños/as confornando unha titularidade de carácter xermánico.

Artigo 2-Natureza e titularidade dos montes veciñais  en man común

1-Os montes veciñais en man común son titularidades comunitarias .A súa natureza especial deriva da sua titularidade colectiva sen asiñación de cuotas e suxeitas as limitacións de inembargabilidade ,indivisibilidade ,inalienabilidade e imprescritbilidade.Os montes veciñais en man común non están suxeitos a ningunha contribución de base territorial nin a cuota empresarial da seguridade social agraria.

2-A titularidade dominical e os aproveitamentos ,sen asiñación de cuotas ,correspondelle a comunidade de montes .Esta entendese composta polos veciños e as veciñas  que a integren nun momento dado.

Artigo 3-Condición de veciño/a comuneiro/a

1-Teran a condición de persoa veciña comuneira,todas as persoas que conforman as unidades familiares  e as economías independentes con vivenda aberta e residencia habitual ,dentro da área xeográfica onde se asenté o grupo social ao que tradicionalmente estivese adscritos os aproveitamentos do monte .No libro do censo da veciñanza comuneira estarán representados por  unha persoa  da unidade familiar ou de economía independente.Unha persoa non pode ter a condición de veciño/a comuneiro/a en duas comunidades de montes a vez.

2-Os estatutos das comunidades de montes poderán establecer un prazo mínimo de residencia para adquirir a condición  de veciño/a comuneiro/a.Este prazo non poderá ser superior a 9 meses nen inferior a 3 meses.Non se poderá negar a condición de veciño/a comuneiro/a a aquelas persoas que teñan as condicións para selo.

3-A condición de persoa veciña comuneira só poderá perderse desde o momento no que deixe de cumplir os requisitos esixidos para integrarse na comunidade de montes,esto é a de non ser veciño/a .O exercicio dos dereitos dos veciños/as comuneiros/as ,poderá ser suspendido por ter realizado actuacións de especial gravidade contra o monte veciñal ou rachar os acordos tomados en asemblea xeral .A suspensión de estes dereitos deberá ser acordada en asemblea xeral , tras a sua inclusión no orde do dia ,con expresión individualizada das persoas afectadas e sempre con audiencia destas .

4-Regulamentariamente a conselleria competente en materia de montes .poderá regular a adquisición da condición de veciño/a colaborador/a da comunidade de montes ,de xeito excepcional e somentes para aquelas comunidades de montes onde haxa pouca poboación..

 

TITULO UN

                              REXIME XURÍDICO

Artigo 4-Capacidade xurídica das comunidades de montes .

1-As comunidades de montes veciñais en man común  terán plena capacidade xurídica para o cumplimento dos seus fins e a defensa dos séus dereitos sobre os montes veciñais e os seus aproveitamento ,así como a súa administración ,disposición e actos derivados establecidos nesta lei.

2-Asimesmo ,as comunidades de montes terán plena capacidade xurídica para a realización de todos aqueles actos e negocios xurídicos  que teñan por obxeto dotarse de instalacións necesarias,obras ,servizos comunitarios ou terras na mesma zona do monte co obxeto de incrementar a superficie do monte veciñal e ,en xeral para todos aqueles actos xurídicos que redunden en beneficio da xestión do monte veciñal de acordo co que decida en cada momento a asemblea xeral e sempre conforme coas disposición desta lei e a sua normativa de desenvolvemento.

3-A adquisición de terras por compra deberá ser motivada pola comunidade de montes no cumpllimento dos seus fins ,no interese xeral dos comuneiros e comuneiras ,na defensa do monte veciñal e dos seus accesos,no mellor aproveitamento dos seus recursos o una mellora ou ampliación da superficie do monte veciñal .As terras adquiridas por este procedemento serán cualificadas polos xurados de montes como montes veciñais en man común e non poderan ser obxeto de actos de disposición por un periodo de 20 anos.

Artigo 5-Cesions

1-Os montes veciñais en man común poderán ser obxeto de cesión temporal  de parte da sua superficie,a titulo oneroso ou gratuito para obras ,instalacions ,aproveitamentos dos recursos ,equipamentos ou servizos que proporcionen un beneficio directo as comunidades de montes.

2-A cesión poderase establecer por un periodo máximo de 30 anos e excepcionalmente por tempo indefinido se é en beneficio de calqueira administración pública cando sexan destinadas a equipamentos ou dotacións que sexan servizos públicos ou namentras se manteña o fin para a que foi feita a cesión.Rematado o tempo de cesión,por regra xeral ,o beneficiario da mesma tera que deixar o terreo nas mesmas condicións en que os recibeu .No caso de cesión a particulares o tempo máximo tamén será como máximo por 30 anos ,revisabel cada 10 anos no que respeito as condicións da cesión En ningún caso a cesión levará a perda da titularidade de monte veciñal .

3-Para que sexan válidas as cesión terán que contar co voto favorabel da metade mais un dos asistentes a asemblea xeral en primeira convocatoria e co voto favorabel dos 2/3 dos asisentes en segunda convocatoria..A constitución do dereito de cesión  rexirase pola presente lei e subsidiariamente polas normas do dereito privado.

Artigo 6-Servidumes

1-Poderase establecer servidumes sobre parcelas do monte veciñal  logo da tramitación do oportuno expedente no que se acredite a compatibilidade co fin do monte así como a utilidade pública e o interese social da servidume..O consentimento da comunidade de montes é necesario  para autorizar as servidumes.

2-Regulamentariamente determinarase o procedemento a seguir para a autorización do establecemento das servidumes.

Artigo 7-Dereitos de superficie.

1-As comunidades de montes poderan establecer convenios de cesión de dereitos de superficie ou arrendamentos con destino a instalación de instalacions e autorizacións  para producción  agrícolas ,gandeiras ou non forestais por un período máximo de 15 anos.Para os aproveitamentos forestais  o tempo de duración será o turno de corta da especie plantada.

2-Para que sexan válidos os acordos de dereitos de superficie ou arrendamentos ,terá que contar co voto favorabel de metade mais un dos asistentes en primeira convocatoria e co voto favorabel de 2/3 en segunda convocatoria´

3-Regulamentariamente determinarase o procedemento a seguir para a autorización do establecemento de dereitos de superficie ou arrendamentos.

Artigo 8-Permutas

As comunidades demontes poderan levar adiante permutas do monte veciñal con terreos que non teñan esta condición  sempre e cando sexan enclavados ou estremeiros .A permuta ten que estar motivada e contar coa autorización da conselleria competente en materia de montes.Os terreos permutados serán considerados montes veciñais .

 

TITULO DOUS

                                                APROVEITAMENTOS

Artigo 9-Aproveitamentos.

1-O aproveitamento e o uso dos montes veciñais en man común correspondelle a comunidade de montes.Realizaranse de acordo cos instrumentos de xestión ,cos acordos asemblearios e coa normativa que os afecte.

2-Todos os aproveitamentos e usos actuáis e que se poidan dar no futuro que teñan como base territorial o montes ,serán considerados  ,a todos os efectos ,aproveitamentos e usos dos montes veciñais .Seran considerados como aproveitamentos directos da veciñanza comuneira os pastos ,as leñas ,os esquilmes ,os aproveitamentos non madeireiros que sexan acordados en asemblea xeral e o arborado non comercial que segundo a lexislación vixente entregase anualmente a veciñanza comuneira.

Artigo 10-Lotes,sortes ou parcelas para o aproveitamento gandeiro ou agrícola

As comunidades de montes poderán acordar que parte do monte veciñal sexa aproveitado de xeito individual  ou en cooperativa pola veciñanza comuneira para usos  gandeiros e/ou agrícolas.por medio de sortes ou lotes.Este aproveitamento sera gratuito e por un período máximo de 12 anos.Se houbese un novo reparto ,aos beneficiarios/as non pode tocarlle a mesma sorte ou lote.

Artigo 11-Cotas de reivestimento en montes veciñais en man común-

1-Nos montes veciñais en man común as cotas mínimas de reivestimento en mellora ,protección e posta en valor dos montes veciñais de xeito multifuncional e sustentabel serán as seguintes: a-As indicadas anualmente nos instrumentos de xestión .b-o 40% dos ingresos nos montes veciñais que carezan de un instrumento de xestión ,c-o 15% naqueles montes veciñais de zonas desfavorecidas ou con pouca poboación .Neste caso ,cada dous anos ,revisarase estes investimentos entre a conselleria competente en materia de montes e a comunidade de montes.

2-Para o calculo dos ingresos obtidos contabilizaranse aqueles que proveñan dos aproveitamentos e dos usos do montes veciñal .Os ingresos obtidos por actos de disposicións,expropiacions ,lumes , pragas,,temporias e calqueira outro de carácter extraordinario serán investidos mediante un plano de traballo presentado pola comunidades de montes e aprobado pola  conselleria competente en materia de montes .As cuantias das subvencions ,por ser de carácter finalista ,quedan fóra do calculo.

3-Estes reinvestimentos realizanse por periodos de 4 anos .No primeiro semestre do cuarto ano ,a comunidade de montes presentará diante da conselleria competente en materia de montes ,os documentos acreditativos do reinvestimento.

 

                                                   TITULO TRES

                      DEFENSA E USO SOCIAL DOS MONTES VECIÑAIS

Artigo 12-Reparación de danos

Todos as actos e negocios xurídicos de ocupación e usurpación do monte veciñal en man común,asi como as posteriores transmisión .levados adiante non de acordo coa lei ,serán considerados nulos de pleno dereito .

Artigo 13-Figura de protección medioambiental e cultural.

Por sua natureza especial ,polas funcións sociais e medioambientais que cumplen os montes veciñais ,no prazo de seis meses contados a partir da entrada en vigor a presente lei ,o Parlamento declarará ao monte veciñal como unha figura de protección medioambiental e cultural en si mesmo .

Artigo 14-Uso social do monte veciñal

O uso social dos montes veciñais en man común por aquelas persoas que non ostentan a condición de veciño/a comuneiro/a ,terá que facerse sen danar ao monte e respetando a titularide de estas terras .Terá que contar coa autorización das comunidades de montes e da sua practica non poden derivarse responsabiliades civis e penais para as comunidades de montes .

 

TITULO CATRO

                                     DA CLASIFICACIÓN E DOS SEUS EFECTOS

Artigo 15.Clasificación

A clasificación como monte veciñal en man común realizarase exclusivamente polo Xurado de montes veciñais en man común de Galiza na forma prevista nesta lei e na normativa de desenvolvemento.

Artigo 16-Xurado de montes veciñais de Galiza.

1-O Xurado de montes veciñais de Galiza é un órgano colexiado permantente de Galiza especializado en materia de montes veciñais en man común e no procedemento para a sua clasificación e declaración.Estará adscito a conselleria competente en materia de montes e actuará no cumplimnento das suas funcions con autonomía ,imparcialidade e independencia.

Artigo 17-Composición e funcionamento do Xurado

Regulamentariamente definirase a composición do Xurado ,a sua organización ,o seu funcionamento,os procesos de clasificación,as resolución  e as impugnacións

 

TITULO CINCO

                              DA ORGANIZACIÓN DAS COMUNIDADES

Artigo 18-A asemblea xeral de comuneiros e comuneiras.

1-A asemblea xeral ,da que forman parte todas as persoas veciñas comuneiras é órgano máximo da vontade da comunidade de ,montes.Teñen dereito a asistir as mesmas todas as persoas que conforman a veciñanza comuneira.O voto será exercido polo comuneiro/a que figure no libro do censo da comunidade de montes como representante da unidade familiar ou a económica independente.

2-Para asistir a asemblea xeral calqueira comuneiro/a poderá delegar a sua representación noutra persoa comuneira.Estas delegación teñen que ser expresas para cada asemblea xeral e cada persoa comuneira non pode ter mais de unha delegación.Non se entederá como delegación e si como representación cando a persoa veciña comuneira e sustituida por calqueira outro membro da unidade familiar ou económia independente.

3-A asemblea xeral de carácter ordinario será convocada unha vez o ano e sempre dentro dos seis meses seguintes a data do peche do exercicio económico ,que coincidirá co ano natural.Con carácter extraordinario convocaranse por iniciativa da maioira da xunta reitora ou cano o soliciten un mínimo de un 20% da veciñanza comuneira,tendo que convocarse nun prazo máximo de 2 meses .De non facelo ,os solicitantes poderan autoconvocar a asemblea xeral.

4-As convocatorias das asembleas xerais convocaranse con un mínimo de 10 dias de antelación,notificando por escrito a veciñanza comuneira e anunciadas nos lugares de costume.Na convocatoria especifícarase o orde dia e indicarase o lugar onde a veciñanza comuneira poida consultar a documentación dos asuntos que figuran no orde do dia.

5-A asemblea xeral quedará válidamente constituida en primeira convocatoria candos están presentes ou represtando a metade da veciñanza comuneira;e en segunda convocatoria cando esten presentes ou representados o 25% ,que no caso de trartar asuntos de disposición ,teran que estar presentes ou representados o 30% da veciñanza comuneira .Entre a primeira e a segunda convocatoria tra que tanscurrir media hora .

Artigo 19-Xunta reitora

1-A xunta reitora é o órgano de goberno da comunidade de montes .Ten como competencia fundamental e levar adiane os acordos asemblearios .Acomposición mínima da xunta reitora será 😮 presidente/a e dous/duas vocalías que actuarán como secretario/a  e tesoureio /a.

2-A xunta reitora será elexida por un periodo de 4 anos ,por maioira simple de entre as candidaturas previamente presentadas.Procurarase que a súa composición  sexa equilibrada no que atinxe o xénero

Artigo 20-Mancomunidades de montes,

1-As comunidades de montes ,logo do acordo da asemblea xeral ,poderan mancomunares en ambetos superiores  para a melllor defensa dos seus intereses.

2-Regulamentariamente desenvolverase o séu rexistro,a súa capacidade de obrar e a xestión dos seus recursos.

Artigo 21-Estatutos da comunidade de montes.

Os estatutos das comunidades de montes ,recollerán  o que dita esta lei e outras leixes relacionadas dos montes ,Serán rexistrados no organismo correspondente,.

                   

                                                TITULO SEIS

                                  PROTECCIÓN E XESTIÓN CAUTELAR

Artigo 22-Funcions da Administración.

A conselleria competente en mateira de montes velará pola integridade dos montes veciñais ,fomentará que a sua posta en valor sexa de xeito multifuncional e sustentabel ,xestionariaos nos casos de extinción da comunidade veciñal ou se son declarados en estado de grave abandono e procederá a facer os deslindes.

Artigo 23-Situacións transitorias por extinción ou desaparición da comunidade de montes.

1-A xestión dos montes veciñais en man común que carezan de veciñanza comuneira ou que esta non e quen de constituir unha xunta reitora ,corresponderá directamente a conselleria competente en materia de montes .Para tal xestión ,poderá contar coa colaboración de comunidades de montes veciñas ou polas mancomunidades de montes próximas .Esta xestión cautelar rematará no momento no que se subsanen as causas que a provocaron.

2-Regulamentariamente determinarase cales serian os principios de esta xestión cautelar ,as formas de tomar as decisións e o xeito de polo en valor e a sua contabilidade.

Artigo 24-Estado de grave abandono ou degradación.

1-Os montes veciñais en man común somentes  poderanse declarar en este estado cando sufrise un manifestó deterioro medioambiental  ou padecese unha abusiva extracción dos seus recursos .Este estado será declarado pola conselleria competente en materia de montes.

2-Previamente a esta declaración ,a conselleria competente en materia de montes ,escoitada a comunidade de montes ,dictará unha resolución explicando as razóns de tal declaración ,presetando un plano de actuacións enfocadas a correxir as causas que provocaron a declaración de grave abandono ou degradado .As medidas correctoras serán levadas adiante entre a conselleria e a comunidade de montes afectada.

3-Unha vez subsanadas as causas ,a comunidade de montes recuperará a xestión do monte veciñal.Somentes no caso de que a comunidade de montes se negase a levar adiante as medidas correctoras ,a xetión do monte veciñal pasaría  a levaba de xeito cautelar a conselleria compentente en materia de montes

Artigo 25-Defensa dos intereses do monte veciñal.

Calqueira veciño/a comuneiro/a poderá defender os intereses da comunidade de montes debendo serlle reintegrados os gastos que lle ocasionase tal defensa ,sempre que prospere a sua pretensión principal.

Disposición adicional primeira.

Os convenios e os consorcios existentes entre a conseleria compentente en materia de montes e as comunidades de montes ,no prazo máximo de1 ano ,serán rescindidos sen cargal algunha para as comunidades de montes .Esas comprometeranse a xestionar os sues montes mediante un instrumento de xestión .

Disposición adicional segunda.

1-A conselleria compente en materia de montes ,no prazo de un ano ,cuatificará o valor económico que xeran os montes veciñais  polas suas función sociais ,medioambientais  e pola captura de C02.

2-Regulamentariamente dictaminarase as compensacións que recibirán as comunidades de montes por estas prestacións.

Disposición adicional terceira.

A conselleria competente en materia de montes ,no prazo de  1 ano xestionara diante do Catastro a consideración da superficie de cada monte veciñal como unha soa parcela catastral.

Disposición adicionsl cuarta

No prazo máximo de 6 meses,a conselleria competente en materia de montes  ,proporá que o Parlamento Galego ,mediante unha proposición non de lei ,inste ao Goberno central e as Cortes xerais do Estado a que promulgue unha lei que recoñoza a titularidade veciñal como unha mais e distinta das titularidades públicas e privadas.

Disposición adicional quinta

No prazo máximo de 6 meses a conselleria competente en materia de montes,proporá que o Parlamento Galego ,,mediante unha proposición non de lei ,inste ao Goberno central e as cortes xerais do estado ,promulgue unha normativa fiscal para os montes veciñais ,acaida as suas características e as suas funcións e deixando de ser suxeitos pasivos no Imposto de sociedades..

Disposición adcional sexta.

No prazo máximo de 6 meses ,o Parlamento galego  promoverá e declarará  aos montes veciñais en man común e as comunidades de montes  como elementos do patrimonio  material,inmaterial e histórico que deben ser salvagardados para que a xeracións vindeiras poidan disfrutar dos mesmos.

Disposición transitoria primera

No prazo máximo de 2 anos ,as comunidades de montes terán que adaptar os seus estatutos a esta nova lei .

Disposición transitoria segunda.

A conselleria competente en materia de monts ,non prazo máximo de 1 ano ,aprobará os regulamentos necesarios para o desenvolvemento de esta lei.

Disposición transitoria terceira.

O Ministerio Fiscal defenderá as comunidades de montes cando os seus montes veciñais se vexan afectados na sua integridade.

Disposición derrogatoria primeira.

A entrada en vigor de esta lei de montes veciñais ,quedan derogadas a lei 13/1989 do 10 de Outubro e o seu regulamento de 4 de Setembro de1992.Asi mesmo ,quedan tamén derogados toos os artigos de leixes relacionadas directa ou indirectamente cos montes veciñais  e que sexan contradictorios .

Disposición derradeira primeira

Esta lei entrará en vigor un mes despois da sua publicación no DOG.

Os/as asinantes autorizan a D Jose Alfredo Pereira Martinez  a presentar e recibir escritos e documentos en nome da Comisión Promotora.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Solicitan a Medio Rural que interveña ante o mercadeo dos bonos de captura de CO2

 

A Organización Galega de Comunidades de Montes denuncia que están aterrando en Galicia un bo número de empresas de servizos pretendendo facer negocio co mercadeo dos bonos de captura de CO2 a costa das comunidades de montes.

 

A ORGACCMM sinala que si xa o decreto do goberno central era lesivo para Galicia, xa que somentes teñen dereito a bonificarse como captura de CO2 as masas de arboredo que se planten nun territorio arrasado polo lume ou que implique un cambio de uso da terra como a reforestación de terras agrarias, agora ademais hai un mercadeo crecente cos bonos propiciado polo desembarco de empresas de servizos foráneas que veñen a explotar os recursos do país.

Estas empreas intermediarias pretenden acaparar as compensacións monetarias pola captura do C02 que ben podían xestionar directamente as comunidades de montes se tiveran o asesoramento da Consellería de Medio Rural. Nembargantes a Consellería está subvencionando o 80% do custe das replantacións que estas empresas ofrecen ás comunidades de montes a cambio dos dereitos sobre os bonos de captura de CO2. As comunidades de montes terán que facerse cargo dos costes de mantemento da plantación (podas, limpeza, clareo, …) até que se cumpla o prazo de 40 anos para poder facer un aproveitamento madereiro do plantado.

As comunidades de montes teñen que sufragar ese mantemento das plantacións sen ter ingresos e namentras, sinalan, a empresa intermediaria cobra de xeito inmediato o 20% da cuantía económica pola captura total do CO2 polo periodo de 40 anos.

Descalificación de a “cidade deportiva” do Celta de Vigo como finalista na Bienal Española de Arquitectur

  • A Organización Galega de Comunidade de Montes solicita ao Comisiarado de la XV Bienal Española de Arquitectura y Urbanismo (BEAU) a descalificación de a “cidade deportiva” do Celta de Vigo como finalista na Bienal Española de Arquitectura.

A cidade deportiva do Celta, actualmente aínda en fase de construción, foi denunciada pola nosa comunidade de Montes de Tameiga ante a xustiza, por ser posiblemente constitutivas dun ou varios delitos de prevaricación administrativa en base ás consideracións que se expoñen a continuación.

As obras autorizáronse en terreos rústicos de protección forestal os cales, antes do inicio das obras, atopábanse nun estadio moi próximo ao natural, é dicir, con boa cobertura arbórea e sen practicamente intervención humana en canto a obras, instalacións e/ou camiños. O art. 35 da Lei do Solo de Galicia establece os usos autorizables en chan rústico de protección ordinaria e, como reza o art. 51 do Regulamento da Lei do Solo, nos terreos clasificados como rústicos de especial protección, só pódense realizar os usos do indicado art. 35, a condición de que sexan compatibles co réxime de especial protección.

O artigo esixe a solicitude de autorización ou informe favorable do órgano sectorial con carácter previo á autorización autonómica, se esta fose preceptiva. Estamos por tanto, ante a autorización dun uso que debe de realizarse mediante a aprobación dun plan especial de Infraestruturas, algo que non sucedeu porque o plan foi denegado pola Confederación Hidrográfica Miño-Sil.

Ademais supón a destrución sen remedio da propia esencia do chan rústico en que se realiza, cal é a da protección forestal. A protección forestal é incompatible coa realización dunha infraestrutura tan grande. Ademais, o art. 37 da Lei do Solo prohibe a apertura de camiños, o cal non só se fai co proxecto aprobado, senón que ademais faise un aparcamento de 5.500 m2 para un número indeterminado de vehículo xunto coa apertura un “carreiro de mantemento” de 3.400 m2 segundo a propia memoria. Por todo iso consideramos que os feitos relatados, sen prexuízo de mellor cualificación xurídica, poderían ser constitutivos de delitos contra a ordenación do territorio (arts. 319 e 320 do Código penal) e de prevaricación administrativa.

Sinalar que ademai da querela interposta pola Comunidade de Montes de Tameiga, a fiscalía de Vigo abriu dilixencias contra a xunta de goberno local e o presidente do Celta polos mesmos supostos delitos de prevaricación.

A ORGACCMM comunicou a Bienal de Arquitectura que é un desprestixio para un galardón tan importante que se inclúa entre os proxectos finalistas a cidade deportiva do celta sobre a que como mínimo planea a sombra da corrupción e despropósito ambiental.

A Bienal debería dar exemplo para que a arquitectura sexa sostible e contribúa á transición ecolóxica..

A lei de recuperación da terra, outra coitelada ao monte veciñal 

 

A Organización galega de Comunidade de Montes denuncia que o Partido Popular de Galicia está realizando ás agochadas unha modificación de calado da lei de montes para desprotexer ás comunuidades de montes veciñais e entregar o monte comunal ás empresas madereiras.

A ORGACCMM sinala que as intencións do Partido Popular contra as Comunidades de Montes quedan claras cando unha lei non específica de montes veciñais promulga na súa derradeira disposición 34 modificacións á vixente lei de montes de Galiza e todas elas referidas os montes veciñais. 

O procedemento correcto para unha lei específica que precisa de tal número de modificacións sería iniciar un proceso de modificación da lei ou mesmo elaborar un borrador para unha nova lei. Pero, denuncian, o Partido Popular pretende mudar entre bastidores a lei que protexe os dereitos das Comunidades de Montes para achanzar o camiño para que os montes veciñais en mán común formen parte dos polígonos agroforestais que define a LEI 11/2021, do 14 de maio, de recuperación da terra agraria de Galicia.

As empresas madereiras buscan a máxima rentabilidade dos polígonos agroforestais incrementando a súa extensión e para facilitarlles isto a Lei de recuperación da terra agraria abre a porta a expropiar a xestión dos monte comunais e entregarlla a estas empresas.

O Partido Popular, coñecedor da resistencia da veciñanza comuneira a perder a xestión dos seus montes, habilitou, mediante esta lei, a Consellaria do medio rural para que declare en estado de abandono ou de grave abandono os montes comunais polo mero feito de incumplir as comunidades de montes en cuestións meramente burocráticas como non enviar a tempo a listado actualizado da veciñanza comuneira ou non nomear en prazo unha xunta reitora. Deste xeito a Consellería pode decretar a usurpación da xestións das súas terras a veciñanza comuneira e entregarlla ás empresas madereiras por un periodo de 50 anos.

A ORGACCM denuncia que para o goberno galego todo vale para acometer a usurpación do monte veciñal. Onte foi a lei de simplificación administrativa, logo o novo Plan Forestal e hoxe a Lei da recuperación da terra agraria. Queda meridianamente claro que o conselleiro de Medio Rural e a Xunta de Galicia están totalmente entregada ao ditame do interese puramente económico das grandes empresas madereiras.

Xornada de montes veciñais en Noalla

ESTAN DESNATURALIZANDO AOS MONTES VECIÑAIS  AS RESOLUCIONS DOS XURADOS DE CLASIFICACIÓN E AS SENTENZAS XUDICIAIS ?

  • SÁBADO 22 DE MAIO DE 2021
  • CASA DA COMUNIDADE DE MONTES DE NOALLA (SANXENXO)

PROGRAMA DA XORNADA

18`00 h

Apertura da xornada a cargo da comunidade de montes de Noalla.

18´15 h

Relatores:

  • Calixto Escariz Vaquez (Avogado experto en lexislación forestal)
  • Xose Carlos Morgade Martínez (Representante das comunidades de montes veciñais no xurado provincial da clasificación de montes veciñais da provincia de Pontevedra)

19´30 h

Coloquio

20´00 h

Peche da xornada-Pte da ORGACCMM.

Denuncian que o Partido Popular presentou enmendas para boicotear a súa “moratoria do eucalipto”

  • A ORGACCMM e Ecoloxistas en Acción denuncian que o Partido Popular presentou enmendas á súa propia lei de “Recuperación de terras agrarias” para que a “Moratoria do eucalipto” anunciada polo Goberno galego e incluida nesta lei quede nun mero anuncio sen capacidade de revertir a situación.
  • Ambas organizacións sinalan que a Xunta de Galicia anuncio a “Moratoria do eucalipto” como unha medida eficaz para a plaga do eucalipto que asola os montes galegos. Semellaba que o Goberno galego por fin asumía o alcance do problema económico e ambiental da propagación do eucalipto e en consecuencia promovía medidas correctoras, pero, sinalan, o sesgo das enmendas do Partido Popular o seu propio borrador de lei deixan claro que os seus propósitos difieren do anunciado coa “Moratoria do eucalipto”.
Bancada do Partido Popular no Parlamento galego
Bancada do Partido Popular no Parlamento galego

Ecoloxistas en Acción e a Organización galega de comunidades de montes sinalan que de aprobarse as enmendas presentadas polo Partido Popular ao seu propio borrador da lei de “Recuperación de terras agrarias `poderanse seguir repoboando con eucalipto aqueles montes que no seu plan de ordenación contemplen este tipo de plantacións ou naqueles montes que no momento de entrar en vigor a moratoria estén tramitando o plan de ordenación. Denuncian que así o que fai a moratoria e garantirlles ás empresas a superfice de eucalipto que hoxe teñen. Sen importar se estas plantacións están en terras agrarias ou en zonas con protección ambiental.

“Estas enmendas converten a moratoria nun burdo engano, xa que permitirían que naqueles montes onde o eucalipto supere o 50% da masa forestal sexa plantada toda a supercie por esta especie invasora eliminando as restantes” alerta Catalina Coya voceira de Ecoloxistas en Acción- “Así esta moratoria do Partido Popular non vai reducir o número de hectáreas de eucalipto, senon que permitirá que aumente”.

Denuncian, ademais, a trampa que sería permitir que naqueles montes onde a plantación dominante é o eucalipto se poda trasladar a outra superficie do mesmo monte a masa de eucalipto substituida por outra especie. Deste xeito se os titulares do monte queren prantar outras especies poden plantar a mesa superficie do eucaliptus eliminado en outra superficie do monte. Advirten que así a moratoria non elimina superficie de plantación de eucalipto, somentes os cambia de lugar.

“Cousa distinta sería se parello ao cumplimento da moratoria a Conselleria do medio rural realizara unha ordenación das plantacions de eucalipto que contemplara entre outras cousas a retiradas desta especie nas zonas agrícolas, agrarias ou de proteción ambiental” -declara Jose Pereira, presidente da Organización galega de comunidades de montes“Esta ordenación da plantación de eucalipto tería que entrar en vigor no mesmo momento no que rematase a moratoria e ademais debería, nas zonas susceptible de plantación de eucalipto, ir destinando superficie para producir madeira de calidade”.

Convocatoría  Asemblea Xeral – Sábado 20M

👉🏿DESCARGAR SALVOCONDUCTO

ORDE DO DIA:

1)-LECTURA E APROBACIÓN DO ACTA ANTERIOR, SE PROCEDE.

2)-ALTAS E BAIXAS NO CENSO DE COMUNIDADES.

3)-APROBACIÓN, SE PROCEDE DO INFORME  DE XESTIÓN DA XUNTA REITORA.

4)-APROBACIÓN, SE PROCEDE DO ESTADO DE CONTAS E DA CUOTA 2021

5)-INFORMACIÓN DAS ULTIMAS LEXISLACIONS REFERENTES AO MONTE VECIÑAL (1ª revisión plano forestal, lei de simplificación administrativa ,contratos de xestión pública, lei de recuperación de terras agrarias)

6)-COMUNIDADES ENERXÉTICAS.

7)-CONSTITUCIÓN DA COMISIÓN ORGANIZADORA DO VII CONGRESO GALEGO DE COMUNIDADES DE MONTES E DO IV ENCONTRO EUROPEO DE AREAS COMUNITARIAS.

8)-PROPOSTAS E PREGUNTAS .

Rematada a asemblea xeral, celebraremos un xantar de irmandade no Restaurante Camping Fraga Balada. O prezo do xantar e de 25€ por persoa. As comunidades que queiran participar no mesmo, deberán ingresar a cantidade na conta da ORGACCMM (ES64,2080 5072 64 3040006296 de ABANCA). O ingreso debedes facelo antes do día 17 de Marzo, facendo constar o nome da comunidade e o número de persoas .

NOTAS:

1)-Acompañamos un salvoconducto para poder desplazarvos

2)-Este xunta reitora é conscente do tempo de pandemia que estamos a vivir. Mais, quixeravos pedir un esforzo para que acudades a asemblea. Están a cair unha chea de lexislacións agresivas contra o monte veciñal. Só as pode parar as comunidades de montes se nos movilizamos e seguimos organizados.

 

Demandan que se destinen fondos europeos para o desenvolvemento da economía rural

A Organización Galega de comunidades de monte (ORGACCMM) demandan que parte dos fondos europeios de recuperación económica sexan empregados para acadar un medio rural multifuncional e sustentabel.

● A organización galega solicitou á Consellería de Medio Rural e aos grupos parlamentarios que se financien proxectos que axuden ao desenvolvemento dunha economia local e social no rural para facilitar a fixación de poboación.

A Organización Galega de Comunidades de Montes solicita que parte dos fondos europeos de reactivación económica se destinen a proxectos para acadar un medio rural multifuncional e sustentabel. A organización galega aporta sete propostas para o desenvolvemento no rural dunha economía local e social que facilite a fixación de poboación e a loita contra os incendios forestais.

  1. Dotar as mancomunidades e comunidades de montes de aserradeiros móviles: Esto suporia que as comunidades e mancomunidades poderian pór no mercado madeira semielaborada incrementando así o seu valor engadido. Istorepercutiría na mellora da calidade de vida da veciñanza comuneira e das populación que vivan na zona de influencia do monte.
  2. Dotar as mancomunidades e comunidades de montes de maquinaria e vehiculos para rematar o ciclo productivo de aproveitamentos non madeirabeis do monte (cogomelos, castaña, apicultura, gando, …): Esto facilitaria acadar un monte multifuncional e que se remataran na proximidade os ciclos productivos. Un desenvolvemento harmónico do rural conleva unha medida preventiva de loita contra os incendios forestais.
  3. Dotar as mancomunidades e comunidades de montes de vehiculos para a loita contra os lumes forestais: É ben certo que a prevención dos lumes forestais ten que ser en primeira acción, mais cando o lume prende no monte. Se a resposta dase desde a proximidade aumentará a eficacia na loita contra o lume.
  4. Dotar as comunidades de montes de material ofimatico e de oficina: No mundo tecnolóxico e telemático no que nos movemos estas ferramentas farian ás comunidades de montes mais eficaces nas xestión dos recursos é na realización das obrigas administrativas.
  5. Axudar ás comunidades de montes na construción de centros de interpetación da natureza e do patrimonio: Con estas edificacions non somentes estarase a defender a natureza e os bens patrimoniais, senón tamén axudando a sua divulgación. Un elemento mais no camiño de acadar un monte veciñal multifuncional e sustentabel.
  6. Axudar ás comunidades de montes e organizacións relacionadas co monte á elaboración de unidades didacticas sobre o monte veciñal e as comunidades veciñais: Aínda que a titularidade de máis dun cuarto do territorio galego pertence ás comunidades de Montes, isto non se trata non currículum escolar. As unidades didacticas cubririan en parte esta eiva.
  7. Dotar as mancomunidades de montes e as organizacións relacionadas co monte das infraestructuras necesarias para a creación de un economato comunitario: Partindo da base que a veciñanza comunitaria pode ser potencialmente cliente deste economato, estariase achegando aos mesmos todos productos agrogandeiros do medio rural. Os producto que puxera a venda este economato comunitario ,serian provintes das explotacions agrarias familiares e de produción natural ou ecolóxica.

Solicitan unha normativa para o uso social do monte veciñal

  • A ORGACCMM solicitou aos grupos parlamentares do parlamento galego que insten a Conselleria do medio rural a elaborar unha normativa para o uso social do monte veciñal para aquelas persoas que non ostenten a condición de veciñanza comuneira.

  • Para a Organización Galega de Montes Comunais os montes de propiedade veciñal deben ser espazos abertos  para que cumplan unha función social e medio ambiental que beneficie á sociedade no seu conxunto.

  • A ORGACCMM recalca a necesidade de contar con dita normativa de usos frear os atentados ecolóxicos conta o monte  e clarexar as responsabilidades civis e penais.

Solicitude cursada aos grupos parlamentares:

NORMATIVA PARA O USO SOCIAL DOS MONTES VECIÑAIS

Os titulares dos montes veciñais en mán común son os veciños e as veciñas comuneiros/as. A veciñanza comuneira defendemos que estas terras comunitarias deben ser espazos abertos para o disfrute da sociedade no seu conxunto.

  •  O disfrute de esta función social dos montes veciñais debe facerse contando coa autorización da correspondente comunidade de montes. Ademais, debense respectar os diversos recursos do monte, non realizar ningunha agresión de tipo medioambiental ou patrimonial, non deixar lixo e non prender lume. O uso social dos montes veciñais en mán común non poden derivar en responsabilidades civis e penais para as comunidades de  montes.
  • Os/as beneficiarios/as do uso social dos montes veciñais deben contar con un seguro de responsabilidade civil con cuantia suficente  para que poidan cubrir os percances que poidan derivarse do uso.  A Consellaria do Medio Rural debería de encargarse de expedir licenza para o uso dos montes comunais na que foraincluidor un seguro de responsabilidade civil .

NORMATIVA SEGUNDO OS USOS SOCIAIS DO MONTE VECIÑAL

  • Usos sociais tradicionais

Paseos, áreas de lecer, ruteiros de senderismo, festas populares, visitas ao patrimonio cultural, medioambiental ou patrimonial.

Estes usos non prantexan riscos, xa que realizanse normalmente a pé. Os/as usuarios/as que non son veciñanza comuneira deben  de solicitar a autorización da correspondente comunidades de montes  e realizar os desplazamentos polas pistas forestais e carreiros habilitados. No caso de grupos numerosos débese evitar andar en fila india, xa que faranse carreiros na pistas que aceleraran a súa erosión. Ademais é obrigado respectar os diversos usos do monte, non tirar lixo e non pender lume .

Se este uso social tradicional do monte veciñal realizase con animais domésticos estos non deben alterar o hábitat e molestar aos outros animais que cohabitan no monte.

Se o uso realizase en bicicleta, só se poderá circular polas pistas forestais habilitadas e con moito tento, xa que do contrario pode atropelar a outros usuarios e usuarias.

  • Novos usos sociais dos montes veciñais

Deportes de aventura, motocrós, montañismo, ciclismo de montaña, quads, escalada en rocha,…

Estes novos usos socias acarrean un deterioro do monte veciñal  e problemas de responsabilidade civil para as comunidades de montes propietarias.

Estos usos son moi agresivos medioambientalmente e producen un forte impacto erosivo no monte. Non se poden practicar sen o permiso explícito da correspondente comunidade de montes propietaria.

Son ademais uns usos cun alto risco de sufrir accidentes que poñen en perigo vida tanto dos que os práctican como do resto de usuarios/as. Por iso, deben obrigatoriamente contar con un seguro de responsabilidade civil que cubra as consecuencias dos posibeis accidentes e percances.

Para o so do monte deben de atender ás indicacións da comunidade de montes correspondente e da Consellaria do Medio Rural. Debendo circular a modo e só polas pistas habilitadas,  e respectar aos demais usuarios/s do monte veciñal .

Nos montes veciñais en mán común quedan terminantemente prohibidas as competicions desportivas de bicicletas, motos, quads ou coches. Somentes poderanse realizar naqueles montes veciñais que conten cun circuito expresamente diseñado para estas prácticas deportivas.